در این مطلب که توسط تیم نویسندگان گروه وکلای رسمی تنظیم گردیده است به بررسی مطلبی مهم و کاربردی با موضوع ابطال معامله وکیل خواهیم پرداخت. در ادامه این مطلب همراه ما باشید تا از ابعاد حقوقی معاملات وکیل و چگونگی ابطال آن اطلاع حاصل نمایید.
منظور از معامله وکیل چیست؟
معامله وکیل در چه صورتی قابل ابطال می باشد؟
آیا موکل می تواند وکالت بلاعزل را ابطال نماید؟
به منظور ابطال معامله وکیل به کجا مراجعه نماییم؟
پس از آنکه معامله وکیل ابطال شد چه آثاری دارد؟
به منظور ابطال معامله وکیل به کدام وکیل دادگستری مراجعه نماییم؟

بیشتر بدانید: آیا وکالت دادن و انتخاب وکیل در دفتر اسناد رسمی برای دادگاه معتبر است؟

به موجب مقررات قانون مدنی وکالت عقدی است که یک شخص (اعم از حقیقی یا حقوقی) شخص دیگری را وکیل و نائب خود می نماید تا به وکالت از موکل  عملی حقوقی انجام دهد. برای این منظور وکیل و موکل می بایست دارای اهلیت قانونی در موضوع وکالت باشند. برای مثال، شخص مجنون نمی تواند وکالت دهد یا وکیل در انجام امور گردد. یکی از موضوعات شایع در امر وکالت معاملات می باشد. بسیار مرسوم است، اشخاص به منظور معاملاتی نظیر خرید و فروش، رهن، اجاره و ... به شخص دیگر وکالت می دهند. پس از اعطای وکالت شخص وکیل می تواند در حدود مفاد وکالت اقدام نموده و عمل حقوقی که وکیل انجام می دهد در حق موکل نافذ و معتبر خواهد بود.

بیشتر بدانید: چه مواردی در وکالتنامه وکیل قید می گردد؟ (وکالتنامه وکیل دادگستری)

اما سوال مناسب اینکه، در چه مواردی عمل وکیل قابل ابطال خواهد بود؟
بر اساس مقررات قانون مدنی ایران چنانچه وکیل در انجام امور وکالتی ازچهارچوب وکالت و اختیارات اعطاء شده تخطی نماید و یا مصلحت موکل را رعایت ننماید عمل وی نسبت به موکل فضولی و غیر نافذ محسوب شده و از طریق محاکم حقوقی قابل ابطال خواهد بود. در ادامه به صورت جداگانه و مجزا به بررسی هر یک از دو مورد فوق خواهیم پرداخت.
تخطی از چهارچوب وکالت و اختیارات اعطاء شده
همانطور که در بالا گفتیم؛ در صورتی که وکیل از اختیارات اعطاء شده  تخلف نماید عمل وی از طریق دادگستری قابل ابطال خواهد بود. برای مثال، شخصی که وکالت در اجاره دارد نمی توان موضوع وکالت را به فروش رساند.

بیشتر بدانید: آیا می توان وکالت بلاعزل را باطل نمود؟

عدم رعایت مصلحت موکل
همانطور که گفتیم، رعایت مصلحت موکل الزامی است. چنانچه وکیل در عمل وکالت مصلحت موکل را رعایت ننماید عمل وی قابل ابطال خواهد بود. برای مثال، وکیل در فروش ملک نمی تواند معامله ای به کم تر از قیمت واقعی و بر خلاف مصلحت موکل انجام دهد.
در ادامه نمونه ای از دادخواست ابطال معامله وکیل تصریح می گردد. مطالعه آن می تواند برای خوانندگان محترم مفید فایده باشد.

خواسته: 1- اعلان ابطال سند وکالتنامه شماره ... مورخ 23/07/1399 تنظیم شده در دفترخانه اسناد رسمی ... تهران مقوم به بیست و یک میلیون ریال 2- اعلان ابطال سند قطعی غیر منقول شماره ... مورخ 29/08/1399 تنظیم شده در دفتر خانه اسناد رسمی ... تهران به لحاظ عدم رعایت غبطه موکل مقوم به بیست و یک میلیون ریال 3- خلع ید خوانده از پلاک ثبتی ... اصلی از ... فرعی حوزه ثبتی ... به نشانی: ... مقوم به بیست و یک میلیون ریال 4- مطالبه کلیه خسارات دادرسی اعم از هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل

بیشتر بدانید: آیا ارائه اصل وکالتنامه توسط وکیل لازم است؟

شرح دادخواست:
ریاست محترم دادگاه
با سلام و تحیات
احتراما اینجانبان ... وکلای خواهان به استحضارعالی می رساند:
موکل به موجب سند وکالتنامه شماره ... مورخ 23/07/1399 تنظیم شده در در دفترخانه اسناد رسمی ... تهران به خوانده وکالت کاری به منظور انجام امور اداری و ساخت و ساز در یک قطعه باغ دارای پلاک ثبتی ... اصلی از ... فرعی حوزه ثبتی تهران به نشانی: ... اعطاء می نماید. با این توضیح که خوانده بدون رعایت غبطه  و صلاح موکل و با درج ثمن بخس اقدام به انتقال شش دانگ پلاک ثبتی موضوع وکالت به خود می نماید.
مستحضرید؛ در اسناد وکالتی که صراحتاً به تجویز فروش به هر قیمت توسط وکیل اشاره‌شده، وکیل موظف است غبطه و مصلحت موکل را رعایت نماید. بدیهی است، اگر ثابت شود که وکیل مصلحت موکلین خود را در معامله رعایت نکرده و درنتیجه از شرط قانونی وکالت تخلف کرده باشد برابر مواد 667 و 674 و 257 قانون مدنی عمل او فضولی خواهد بود و چون مورد تنفیذ موکل قرار نگرفته ، معامله انجام شده باطل و بلا اثر می باشد.
نظر به مراتب فوق؛ صدور حکم بر  اعلان ابطال سند وکالتنامه شماره ... مورخ 23/07/1399 تنظیم شده در دفترخانه اسناد رسمی ... تهران و اعلان ابطال سند قطعی غیر منقول شماره ... مورخ 29/08/1399 تنظیم شده در دفتر خانه اسناد رسمی ... به لحاظ عدم رعایت غبطه و صلاح موکل و محکومیت خوانده به خلع ید خوانده از پلاک ثبتی ... اصلی از ... فرعی حوزه ثبتی تهران به نشانی: ... به انضمام کلیه خسارات دادرسی اعم از هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل مورد استدعاست.

بیشتر بدانید: شرایط وکالتنامه رسمی چیست؟

امیدواریم؛ مطلب فوق که توسط تیم گروه وکلای رسمی تنظیم گردیده است مورد مطالعه و استفاده شما خوانندگان محترم قرار گرفته باشد. در صورتی که قصد طرح دعوی ابطال معامله وکیل را دارید می توانید با وکلای مجرب ما مشورت نمایید. گروه وکلای رسمی متشکل از وکلای پایه یک دادگستری عضو کانون وکلای مرکز همواره این امادگی را دارد به عنوان وکیل و مشاور در کنار شما عزیزان باشد.

برای کسب اطلاعات بیشتر با شماره‌های زیر تماس حاصل فرمایید:

09120998661