جایگاه بزه دیده در فرایند عدالت ترمیمی
عدالت ترمیمی چیست..؟
عدالت ترمیمی دارای چه شرایطی است..؟
آیا عدالت ترمیمی روشی جدید در حقوق کیفری است..؟
جایگاه عدالت ترمیمی در حقوق کیفری ایران چگونه است..؟

چکیده:
عدالت ترمیمی به عنوان رویکردی نوین در عرصه عدالت سزا دهنده، به دنبال جبران ضرر و زیان های حاصل از جرم و التیام روابط از هم گسیخته است.
در طی تحولات عدالت کیفری که در آن، بزهکار باید به میزان همان بدی که ایجاد کرده با واکنش بدی به نام مجازات روبرو شود، به تدریج زمینه ظهور و گسترش اندیشه و مکتب عدالت ترمیمی فراهم می گردد.
شیوه عدالت ترمیمی به عنوان راه حل جهت رفع منازعات ناشی از ارتکاب جرم و التیام آسیب های وارده بر بزه دیده از جمله دستاوردهای بزه دیده شناسی پذیرفته شده است و تلاش می کند تا به ایجاد صلح و سازش میان دو کشنگر فعال یعنی بزه دیده و بزهکار بپردازد.
طرح مسأله:
عدالت ترمیمی روش جدید اندیشمندان، هم درباره جرم و هم درباره چگونگی پاسخ به آن است.
عدالت ترمیمی نوعی از عدالت راجع به امور کیفری، مبنی بر جبران است.
مارشال، جرم شناس انگلیسی در تعریف عدالت ترمیمی می نویسد: «عدالت ترمیمی فرایندی است که در آن کلیه کسانی که در خصوص یک جرم خاص سهمی دارند گرد هم می آیند تا به طور جمعی درباره چگونگی برخورد با آثار و نتایج جرم مشکلات ناشی از ان برای آینده راه حلی بیابند»
جایگاه بزه دیده در فرایند عدالت ترمیمی:
برای درک بهتر ابتدا بزه دیده را تعریف نموده و سپس به نقش آن در فرایند عدالت ترمیمی می پردازیم.
آدولف کرتی و گرایستا مانوزی در تعریف بزه دیده این گونه می نویسند: «بزه دیده کسی است که هنجار کیفری از وی حمایت می کند، فردی که نخست یا از طریق دیگری تحت تأثیر ارتکاب بزه قرار گرفته است دچار رنج و درد می شود»
در فرایند عدالت ترمیمی بزه دیده یک کنشگر فعال محسوب می شود و در فرایند تصمیم گیری ها نسبت به بزهکار نقش به سزایی دارد.
عدالت ترمیمی به دنبال بهبود بخشیدن به وضعیت بزه دیدگان است تا شرایط و سازو کاری فراهم شود تا بزه دیده گان خود را بازیافته و احساس آرامش و امنیت مجدد نمایند.
در واقع عدالت ترمیمی در پی شناسائی و برآوردن نیازهای بزه دیده، برنامه و فرایندهایی را در این عرصه برای بزه دیدگان پیش بینی کرده است.
از جمله آنکه فرایند عدالت ترمیمی وضعیتی را فراهم می نماید تا بزهکار داوطلبانه مسئولیت ناشی از بزه را بپذیرد و در جهت جبران آسیب های وارده بر بزه دیده تلاش نماید تا احساس امنیتی خاص در بزه دیده به وجود آید.
از ساز و کارهای دیگر فرایند عدالت ترمیمی آن است که بزه دیده به عنوان کنشگر فعال در فرایند ها و نشست های میانجیگری و یا گروهی مشارکت نماید و امکان رویارویی میان بزه دیده و بزهکار فراهم شود تا بزهکار به آثار و رفتار ناشی از بزه خود آگاه شود و مشتاقانه و با میل تقصیر خود را قبول نموده و جهت ترمیم صدمه مادی و معنوی که بر پیکر روحی بزه دیده وارد آورده گام بردارد و در مقابل بزه باید سعی کند بر خشم و عصبانیت خود فائق آید و با بخشش، خود راه صلح و سازش را هموار کند.
نتیجه گیری:
در حوزه عدالت ترمیمی، نقش بزه دیده و یا خانواده او بسیار برجسته بوده و این بزه دیده است که سرنوشت بزهکار را از حیث نوع مجازات و اجرای آن رقم می زند به نحوی که با گذشت و بخشش توسط بزه دیده امکان بازگشت مجدد بزهکار و نیز بزه دیده به جامعه فراهم می گردد.
روابط عمومی گروه وکلای رسمی
جهت ارتباط از طریق زیر با ما در ارتباط باشید.
09120998661
09120998662